Kitab Shalat

Bab Masjid-Masjid

باب المساجد

Bab Masjid-Masjid

٢٥١ – عَنْ عَائِشَةَ ﵂ قَالَتْ: أَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ بِبِنَاءِ الْمَسَاجِدِ فِي الدُّورِ، وَأَنْ تُنَظَّفَ وَتُطَيَّبَ. رَوَاهُ أَحْمَدُ وَأَبُو دَاوُدَ وَالتِّرْمِذِيُّ، وَصَحَّحَ إِرْسَالَهُ (١).

٢٥١ – Dari 'Aisyah ﵂, ia berkata: Rasulullah ﷺ memerintahkan membangun masjid-masjid di perkampungan serta agar dibersihkan dan diberi wewangian. Diriwayatkan oleh Ahmad, Abu Dawud, dan At-Tirmidzi, dan ia (At-Tirmidzi) menshahihkan irsal-nya (riwayat mursal-nya) (١).

[١] ضعيف؛ اختلف في وصله وإرساله، والراجح الأخير. فقد رواه كل من: مالك بن سعير -وهو لا بأس به إذا لم يخالف-،كما عند: ابن خزيمة (١٢٩٤) بتحقيقي، وابن ماجه (٧٥٨)، وزائدة بن قدامة، عند: ابن ماجه (٧٥٩)، وأبي داود (٤٥٥)، وأبي يعلى (٤٦٩٨)، وابن حبان (١٦٣٤)، وعامر بن صالح -وهو متروك الحديث-، عند: الترمذي (٥٩٤)، والعقيلي في «الضعفاء» ٣/ ٣٠٩، وابن عدي في «الكامل» ٦/ ١٥٦، والبغوي (٤٩٩)، ثلاثتهم عن هشام، عن أبيه، عن عائشة موصولاً، وخالفهم وكيع بن الجراح، عند: ابن أبي شيبة ٢/ ٣٦٣، وعبدة مقروناً مع وكيع عند: الترمذي (٥٩٥)، والعقيلي ٣/ ٣٠٩، وسفيان بن عيينة، عند: الترمذي (٥٩٦) فهؤلاء ثلاثتهم رووه عن هشام بن عروة، عن أبيه، أنَّ النَّبيَّ ﷺ أمر … مرسلاً. وقد رجح رواية الإرسال كبار أهل العلم منهم: أحمد وأبو حاتم والدارقطني والترمذي والعقيلي والبزار. وانظر تفصيل ذلك في كتابي: «الجامع في العلل والفوائد» ٣/ ٢١٣. انظر: «الإلمام» (٤٤١)، و «المحرر» (٤٢٣).
Terjemah: Dha'if; diperselisihkan antara maushul (bersambung) dan mursal-nya, dan yang rajih (kuat) adalah yang terakhir (mursal). Telah diriwayatkan oleh masing-masing dari: Malik bin Su'air—ia tidak mengapa jika tidak menyelisishi—sebagaimana menurut: Ibn Khuzaimah (1294) dengan tahqiq saya, Ibn Majah (758); dan Za'idah bin Qudamah menurut: Ibn Majah (759), Abu Dawud (455), Abu Ya'la (4698), Ibn Hibban (1634); serta 'Amir bin Saleh—ia matrukul hadits—menurut: At-Tirmidzi (594), Al-'Uqaili dalam Adh-Dhu'afa' (3/309), Ibn 'Adi dalam Al-Kamil (6/156), dan Al-Baghawi (499), ketiganya dari Hisyam, dari ayahnya, dari 'Aisyah secara maushul. Namun Waki' bin Al-Jarrah menyelisishi mereka menurut: Ibn Abi Syaibah (2/363), 'Abdah berserta Waki' menurut: At-Tirmidzi (595), Al-'Uqaili (3/309), dan Sufyan bin 'Uyainah menurut: At-Tirmidzi (596), ketiga perawi ini meriwayatkannya dari Hisyam bin 'Urwah, dari ayahnya, bahwasanya Nabi ﷺ memerintahkan… secara mursal. Dan para ulama ahli hadits terkemuka merajihkan riwayat mursal, di antaranya: Ahmad, Abu Hatim, Ad-Daraquthni, At-Tirmidzi, Al-'Uqaili, dan Al-Bazzar. Lihat rinciannya dalam kitab saya: Al-Jami' fi Al-'Ilal wa Al-Fawa'id (3/213). Lihat: Al-Ilmam (441), dan Al-Muharrar (423).

٢٥٢ – وَعَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ﵁ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «قَاتَلَ اللَّهُ الْيَهُودَ: اتَّخَذُوا قُبُورَ أَنْبِيَائِهِمْ مَسَاجِدَ» مُتَّفَقٌ عَلَيْه (١)، وَزَادَ مُسْلِمُ «وَالنَّصَارَى» (٢).

252 – Dari Abu Hurairah radhiyallahu 'anhu, beliau berkata: Rasulullah shallallahu 'alaihi wa sallam bersabda: "Semoga Allah membinasakan kaum Yahudi: mereka menjadikan kuburan nabi-nabi mereka sebagai masjid." Muttafaq 'alaih (1), dan Muslim menambahkan: "dan kaum Nasrani" (2).

[١] صحيح. أخرجه: عبد الرزاق (١٥٨٩)، والحميدي (١٠٢٥)، وأحمد ٢/ ٢٨٤، والبخاري ١/ ١١٩ (٤٣٧)، ومسلم ٢/ ٦٧ (٥٣٠) (٢٠)، وأبو داود (٣٢٢٧)، والنسائي ٤/ ٩٥ – ٩٦، وأبو يعلى (٥٨٤٤)، وابن حبان (٢٣٢٦)، والبيهقي ٤/ ٨٠. انظر: «الإلمام» (٤٤٠)، و «المحرر» (٤٢٤).
Terjemah: Shahih. Dikeluarkan oleh: 'Abdurrazzaq (1589), Al-Humaidi (1025), Ahmad 2/284, Al-Bukhari 1/119 (437), Muslim 2/67 (530) (20), Abu Dawud (3227), An-Nasa'i 4/95-96, Abu Ya'la (5844), Ibn Hibban (2326), dan Al-Baihqi 4/80. Lihat: «Al-Ilmam» (440), dan «Al-Muharrar» (424).

[٢] صحيح. أخرجه: أحمد ٢/ ٢٨٥، ومسلم (٥٣٠) (٢١)، والنسائي ٤/ ٩٥، وأبو عوانة (١١٨٦)، والطبراني في «الأوسط» (٨٧٧٦). انظر: «المحرر» (٤٢٤).
Terjemah: Shahih. Dikeluarkan oleh: Ahmad 2/285, Muslim (530) (21), An-Nasa'i 4/95, Abu 'Awanah (1186), dan At-Thabarani dalam «Al-Ausath» (8776). Lihat: «Al-Muharrar» (424).

٢٥٣ – وَلَهُمَا مِنْ حَدِيثِ عَائِشَةَ ﵂: «كَانُوا إِذَا مَاتَ فِيهِمْ الرَّجُلُ الصَّالِحُ بَنَوْا عَلَى قَبْرِهِ مَسْجِدًا»، وَفِيهِ: «أُولَئِكَ شِرَارُ الْخَلْقِ» (١).

٢٥٣ – Diriwayatkan oleh Al-Bukhari dan Muslim dari hadits 'Aisyah radhiyallahu 'anha: "Dahulu apabila ada orang shalih di antara mereka yang meninggal, mereka membangun masjid di atas kuburannya," dan di dalamnya disebutkan: "Merekalah seburuk-buruk makhluk." (١).

[١] صحيح. أخرجه: أحمد ٦/ ٥١، والبخاري ١/ ١١٦ (٤٢٧)، ومسلم ٢/ ٦٦ (٥٢٨) (١٦)، والنسائي ٢/ ٤١، وابن خزيمة (٧٩٠) بتحقيقي، وابن حبان (٣١٨١)، والبيهقي ٤/ ٨٠، والبغوي (٥٠٩).
Terjemah: Shahih. Dikeluarkan oleh: Ahmad 6/51, Al-Bukhari 1/116 (427), Muslim 2/66 (528) (16), An-Nasa'i 2/41, Ibn Khuzaimah (790) dengan tahqiq saya, Ibn Hibban (3181), Al-Baihaqi 4/80, dan Al-Baghawi (509).

٢٥٤ – وَعَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ﵁ قَالَ: بَعَثَ النَّبِيُّ ﷺ خَيْلاً، فَجَاءَتْ بِرَجُلٍ، فَرَبَطُوهُ بِسَارِيَةٍ مِنْ سَوَارِي الْمَسْجِدِ … الْحَدِيثَ. مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ (١).

254 – Dari Abu Hurairah ﵁, beliau berkata: Nabi ﷺ mengirim sepasukan berkuda, lalu mereka datang membawa seorang laki-laki dan mengikatnya pada salah satu tiang masjid… al-Hadits. Muttafaq 'Alaih (1).

[١] صحيح. تقدم عند (١١٣).
Terjemah: Shahih. Telah berlalu pada nomor (113).

٢٥٥ – وَعَنْهُ ﵁ أَنَّ عُمَرَ ﵁ مَرَّ بِحَسَّانَ يُنْشِدُ فِي الْمَسْجِدِ، فَلَحَظَ إِلَيْهِ، فَقَالَ: قَدْ كُنْتُ أُنْشِدُ، وَفِيهِ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنْكَ. مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ (١).

٢٥٥ – Dari Abu Hurairah ﵁ bahwasanya 'Umar ﵁ melewati Hassan yang sedang melantunkan syair di masjid, lalu 'Umar memandangnya (dengan pandangan keberatan). Maka Hassan berkata: "Aku dahulu pernah melantunkan syair di masjid ini, sedang di dalamnya ada orang yang lebih baik darimu (yakni Rasulullah ﷺ)." Muttafaq 'alaih (1).

[١] صحيح. أخرجه: أحمد ٢/ ٢٦٩، والبخاري ٤/ ١٣٦ (٣٢١٢)، ومسلم ٧/ ١٦٢ – ١٦٣ (٢٤٨٥) (١٥١)، وأبو داود (٥٠١٣)، والنسائي ٢/ ٤٨، وابن خزيمة (١٣٠٧) بتحقيقي، وابن حبان (١٦٥٣)، والطبراني في «الكبير» (٣٥٨٤)، والبيهقي ٢/ ٤٤٨، والبغوي (٣٤٠٦). تنبيه: الروايات مطولة ومختصرة. انظر: «الإلمام» (٤٤٤)، و «المحرر» (٤٢٧).
Terjemah: Shahih. Dikeluarkan oleh: Ahmad 2/269, Al-Bukhari 4/136 (3212), Muslim 7/162-163 (2485) (151), Abu Dawud (5013), An-Nasa'i 2/48, Ibn Khuzaimah (1307) dengan tahqiqku, Ibn Hibban (1653), Ath-Thabarani dalam Al-Kabir (3584), Al-Baihaqi 2/448, dan Al-Baghawi (3406). Peringatan: Riwayat-riwayatnya ada yang panjang dan ada yang ringkas. Lihat: Al-Ilmam (444) dan Al-Muharrar (427).

٢٥٦ – وَعَنْهُ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «مَنْ سَمِعَ رَجُلاً يَنْشُدُ ضَالَّةً فِي الْمَسْجِدِ فَلْيَقُلْ: لَا رَدَّهَا اللَّهُ عَلَيْكَ، فَإِنَّ الْمَسَاجِدَ لَمْ تُبْنَ لِهَذَا» رَوَاهُ مُسْلِمٌ (١).

256 – Dan darinya (Abu Hurairah ﵁), ia berkata: Rasulullah ﷺ bersabda: "Barangsiapa mendengar seseorang mengumumkan barang hilang di dalam masjid, hendaklah ia mengucapkan: Semoga Allah tidak mengembalikannya kepadamu, karena sesungguhnya masjid-masjid tidak dibangun untuk hal ini." Diriwayatkan oleh Muslim. (1)

[١] صحيح. أخرجه: أحمد ٢/ ٣٤٩، ومسلم ٢/ ٨٢ (٥٦٨) (٧٩)، وأبو داود (٤٧٣)، وابن ماجه (٧٦٧)، وابن خزيمة (١٣٠٢) بتحقيقي، وابن حبان (١٦٥١)، والبيهقي ٢/ ٤٤٧. انظر: «الإلمام» (٤٤٥)، و «المحرر» (٤٢٨).
Terjemah: Shahih. Dikeluarkan oleh: Ahmad 2/349, Muslim 2/82 (568) (79), Abu Dawud (473), Ibnu Majah (767), Ibnu Khuzaimah (1302) dengan tahqiq saya, Ibnu Hibban (1651), dan Al-Baihaqi 2/447. Lihat: "Al-Ilmam" (445), dan "Al-Muharrar" (428).

٢٥٧ – وَعَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ قَالَ: «إِذَا رَأَيْتُمْ مَنْ يَبِيعُ (١)، أَوْ يَبْتَاعُ فِي الْمَسْجِدِ، فَقُولُوا: لَا أَرْبَحَ اللَّهُ تِجَارَتَكَ» رَوَاهُ النَّسَائِيُّ، وَالتِّرْمِذِيُّ وَحَسَّنَهُ (٢).

٢٥٧ – Dari Abu Hurairah ﵁, bahwasanya Rasulullah ﷺ bersabda: "Jika kalian melihat orang yang menjual (١) atau membeli di dalam masjid, maka katakanlah: 'Semoga Allah tidak memberikan keuntungan pada perdaganganmu'." Diriwayatkan oleh An-Nasa'i, dan At-Tirmidzi serta menghasankannya (٢).

[١] في (م): «يبع».
Terjemah: Dalam naskah (M): "Yabi'" (يَبِعْ).

[٢] اختلف في وصله وإرساله. أخرجه: الدارمي (١٤٠١)، والترمذي (١٣٢١)، والنسائي في «الكبرى» (٩٩٣٣)، وابن الجارود (٥٦٢)، والطبراني في «الأوسط» (٢٦٠٥)، وابن السني في «عمل اليوم والليلة» (١٥٤)، وابن خزيمة (١٣٠٥) بتحقيقي، وابن حبان (١٦٥٠)، والحاكم ٢/ ٥٦، والبيهقي ٢/ ٤٤٧. كلهم من طريق عبد العزيز بن محمد الدراوردي -وهو صدوق كان يحدث من كتب غيره فيخطئ- عن يزيد بن خصيفة، عن محمد بن عبد الرحمن بن ثوبان، به. وخالفه الثوري فيما أخرجه: عبد الرزاق (١٧٢٥). وابن شبة في «تأريخ المدينة» ١/ ٣١ من طريق محمد بن جعفر، وما ذكره الدارقطني ١٠/ ٦٥ (١٨٧٠) من طريق عبد الرحمن بن مهدي، ثلاثتهم عن الثوري، عن يزيد، عن محمد بن عبد الرحمن مرسلاً. وهذا هو الصواب الذي رجحه الدارقطني، فأين الدراوردي من سفيان الثوري. وهناك طرق أخرى أهملت ذكرها لوهائها وضعفها وخشية أن تثقل الحواشي. تنبيه: وقع في مطبوع «تأريخ المدينة» عن يزيد بن خصيفة، ومحمد بن عبد الرحمن بن ثوبان، وهو خطأ محض فإنَّه يرويه عنه كما في مصادر التخريج. انظر: «الإلمام» (٤٤٦)، و «المحرر» (٤٣٠).
Terjemah: Terdapat perselisihan mengenai maushul dan irsal-nya (apakah bersambung atau mursal). Dikeluarkan oleh: Ad-Darimi (1401), At-Tirmidzi (1321), An-Nasa'i dalam "Al-Kubra" (9933), Ibn Al-Jarud (562), At-Thabarani dalam "Al-Awsat" (2605), Ibn As-Sunni dalam "Amal Al-Yaum wa Al-Lailah" (154), Ibn Khuzaimah (1305) dengan tahqiq-ku, Ibn Hibban (1650), Al-Hakim 2/56, dan Al-Baihaqi 2/447. Semuanya dari jalur Abdul Aziz bin Muhammad Ad-Darawardi -ia shaduq, pernah menyampaikan hadits dari kitab orang lain lalu ia keliru- dari Yazid bin Khushaifah, dari Muhammad bin Abdurrahman bin Tsauban, dengannya. Dan Ats-Tsauri menyelisihinya dalam apa yang dikeluarkan oleh: Abdurrazzaq (1725), Ibn Syabbah dalam "Tarikh Al-Madinah" 1/31 dari jalur Muhammad bin Ja'far, dan apa yang disebutkan oleh Ad-Daraquthni 10/65 (1870) dari jalur Abdurrahman bin Mahdi, ketiga-tiganya dari Ats-Tsauri, dari Yazid, dari Muhammad bin Abdurrahman secara mursal. Dan inilah yang shahih yang dirajihkan oleh Ad-Daraquthni, sebab manakah perbandingan Ad-Darawardi dibandingkan Sufyan Ats-Tsauri. Terdapat jalur-jalur lain yang sengaja aku abaikan penyebutannya karena kelemahannya yang parah dan khawatir memperberat catatan kaki. Peringatan: Terjadi kekeliruan pada cetakan "Tarikh Al-Madinah" dari Yazid bin Khushaifah, dan Muhammad bin Abdurrahman bin Tsauban, itu murni kekeliruan karena sesungguhnya ia meriwayatkan darinya sebagaimana dalam sumber-sumber takhrij. Lihat: "Al-Ilmam" (446) dan "Al-Muharrar" (430).

٢٥٨ – وَعَنْ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ ﵁ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «لَا تُقَامُ الْحُدُودُ فِي الْمَسَاجِدِ، وَلَا يُسْتَقَادُ فِيهَا» رَوَاهُ أَحْمَدُ وَأَبُو دَاوُدَ بِسَنَدٍ ضَعِيفٍ (١).

٢٥٨ – Dari Hakim bin Hizam ﵁, ia berkata: Rasulullah ﷺ bersabda: "Hukuman hadd tidak boleh ditegakkan di dalam masjid, dan tidak boleh pula dilaksanakan qishash di dalamnya." Diriwayatkan oleh Ahmad dan Abu Dawud dengan sanad yang dha'if (١).

[١] إسناده ضعيف؛ أخرجه: أبو داود (٤٤٩٠)، والطبراني في «الكبير» (٣١٣٠)، والدارقطني ٣/ ٨٥، والحاكم ٤/ ٣٧٨، والبيهقي ٨/ ٣٢٨، من طرق عن الشعيثي، عن زفر، عن حكيم، به مرفوعاً. وروي موقوفاً، أخرجه: أحمد ٣/ ٤٣٤ من طريق الحجاج، عن الشعيثي. وزفر بن وثيمة لم يدرك حكيم بن حزام. تنبيه: لم أجد الطريق الذي أشار إليه الحافظ مرفوعاً، إنَّما هو موقوف. وجاء من طريق آخر، أخرجه: ابن أبي شيبة (٢٩١١٩)، والطبراني في «الكبير» (٣١٣١)، والدارقطني ٣/ ٨٦ من طرق عن الشعيثي، عن العباس بن عبد الرحمن المدني، عن حكيم، به. وفيه العباس وهو مجهول. انظر: «المحرر» (٤٣١).
Terjemah: Isnadnya dha'if; dikeluarkan oleh: Abu Dawud (4490), At-Thabrani dalam "Al-Kabir" (3130), Ad-Daraquthni 3/85, Al-Hakim 4/378, Al-Baihaqi 8/328, dari beberapa jalur dari Asy-Syu'aitsi, dari Zufar, dari Hakim, secara marfu'. Dan diriwayatkan pula secara mauquf, dikeluarkan oleh: Ahmad 3/434 dari jalur Al-Hajjaj, dari Asy-Syu'aitsi. Dan Zufar bin Watsimah tidak mendapati/menjumpai Hakim bin Hizam. Peringatan: Saya tidak menemukan jalur yang diisyaratkan oleh Al-Hafizh secara marfu', melainkan ia mauquf. Dan datang pula dari jalur lain, dikeluarkan oleh: Ibn Abi Syaibah (29119), At-Thabrani dalam "Al-Kabir" (3131), Ad-Daraquthni 3/86 dari beberapa jalur dari Asy-Syu'aitsi, dari Al-'Abbas bin 'Abdirrahman Al-Madani, dari Hakim, dengannya. Dan di dalamnya terdapat Al-'Abbas, sedang ia majhul. Lihat: "Al-Muharrar" (431).

٢٥٩ – وَعَنْ عَائِشَةَ ﵂ قَالَتْ: أُصِيبَ سَعْدٌ يَوْمَ الْخَنْدَقِ، فَضَرَبَ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ خَيْمَةً فِي الْمَسْجِدِ، لِيَعُودَهُ مِنْ قَرِيبٍ. مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ (١).

259 – Dari Aisyah ﵂, ia berkata: "Sa'ad terluka pada perang Khandaq, lalu Rasulullah ﷺ mendirikan kemah untuknya di dalam masjid agar Beliau dapat menjenguknya dari dekat." Muttafaq 'Alaih (1).

[١] صحيح. أخرجه: أحمد ٦/ ٥٦، والبخاري ١/ ١٢٥ (٤٦٣)، ومسلم ٥/ ١٦٠ – ١٦١ (١٧٦٩) (٦٥)، وأبو داود (٣١٠١)، والنسائي ٢/ ٤٥، وأبو يعلى (٤٤٧٧)، وابن خزيمة (١٣٣٣) بتحقيقي، والطحاوي في «شرح المشكل» (٥٠٠٦)، وابن حبان (٧٠٢٧)، والبيهقي ٩/ ٩٧، والبغوي (٣٧٩٦). انظر: «الإلمام» (٤٤٨)، و «المحرر» (٤٣٣).
Terjemah: Shahih. Dikeluarkan oleh: Ahmad 6/56, Al-Bukhari 1/125 (463), Muslim 5/160-161 (1769) (65), Abu Dawud (3101), An-Nasa'i 2/45, Abu Ya'la (4477), Ibnu Khuzaimah (1333) dengan tahqiq saya, At-Thahawi dalam «Syarh Al-Musykil» (5006), Ibnu Hibban (7027), Al-Baihaqi 9/97, dan Al-Baghawi (3796). Lihat: «Al-Ilmam» (448), dan «Al-Muharrar» (433).

٢٦٠ – وَعَنْهَا قَالَتْ: رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ يَسْتُرُنِي، وَأَنَا أَنْظُرُ إِلَى الْحَبَشَةِ يَلْعَبُونَ فِي الْمَسْجِدِ … الْحَدِيثَ. مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ (١).

٢٦٠ – Dan darinya ('Aisyah) ﵄, ia berkata: Aku melihat Rasulullah ﷺ menutupi diriku sementara aku melihat orang-orang Habasyah bermain di dalam masjid … al-hadits. Muttafaq 'alaih (1).

[١] صحيح. أخرجه: الطيالسي (١٥٤٥)، وعبد الرزاق (١٩٧٢١)، وأحمد ٦/ ٥٦ – ٥٧، والبخاري ١/ ١٢٣ (٤٥٤)، ومسلم ٣/ ٢٢ (٨٩٢) (١٨)، والنسائي ٣/ ١٩٥، وأبو يعلى (٤٨٢٩)، والطحاوي في «شرح مشكل الآثار» (٢٩٠)، وابن حبان (٥٨٦٨)، والبيهقي ٧/ ٩٢. انظر: «الإلمام» (٤٤٩)، و «المحرر» (٤٣٤).
Terjemah: Shahih. Diriwayatkan oleh: Al-Thayalisi (1545), 'Abdurrazzaq (19721), Ahmad 6/56 – 57, Al-Bukhari 1/123 (454), Muslim 3/22 (892) (18), An-Nasa'i 3/195, Abu Ya'la (4829), At-Thahawi dalam «Syarh Musykil Al-Atsar» (290), Ibn Hibban (5868), dan Al-Baihaqi 7/92. Lihat: «Al-Ilmam» (449), dan «Al-Muharrar» (434).

٢٦١ – وَعَنْهَا: أَنَّ وَلِيدَةً سَوْدَاءَ كَانَ لَهَا خِبَاءٌ فِي الْمَسْجِدِ، فَكَانَتْ تَأْتِينِي، فَتَحَدَّثُ عِنْدِي … الْحَدِيثَ. مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ (١).

٢٦١ – Dari beliau ('Aisyah ﵂): Bahwasanya seorang budak wanita berkulit hitam memiliki kemah kecil di masjid, lalu ia biasa mendatangiku dan mengobrol di tempatku … al-hadits. Muttafaq 'Alaih (١).

[١] صحيح. أخرجه: البخاري ١/ ١١٩ (٤٣٩)، وابن خزيمة (١٣٣٢) بتحقيقي، وابن حبان (١٦٥٥)، والبيهقي في «شعب الإيمان» (١٠٩٤). تنبيه: نسبة الحديث لمسلم وهم من الحافظ ﵀. انظر: «الإلمام» (٤٥٠)، و «المحرر» (٤٣٥).
Terjemah: Shahih. Dikeluarkan oleh: al-Bukhari 1/ 119 (439), Ibn Khuzaimah (1332) dengan tahqiq saya, Ibn Hibban (1655), dan al-Baihaqi dalam «Syu'ab al-Iman» (1094). Peringatan: Penandisbatan hadits ini kepada Muslim merupakan kekhilafan dari al-Hafizh ﵀. Lihat: «al-Ilmam» (450), dan «al-Muharrar» (435).

٢٦٢ – وَعَنْ أَنَسٍ ﵁ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «الْبُزَاقُ فِي الْمَسْجِدِ خَطِيئَةٌ وَكَفَّارَتُهَا دَفْنُهَا» مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ (١).

262 – Dari Anas ﵁, beliau berkata: Rasulullah ﷺ bersabda: "Meludah di dalam masjid adalah suatu dosa (kesalahan), dan kafaratnya (penebusnya) adalah memendamnya." Muttafaq 'Alaih (1).

[١] صحيح. أخرجه: أحمد ٣/ ١٠٩، والدارمي (١٣٩٥)، والبخاري ١/ ١١٣ (٤١٥)، ومسلم ٢/ ٧٦ – ٧٧ (٥٥٢) (٥٥)، وأبو داود (٤٧٤)، والترمذي (٥٧٢)، والنسائي ٢/ ٥٠، وأبو يعلى (٢٨٥٠)، وابن خزيمة (١٣٠٩) بتحقيقي، وابن حبان (١٦٣٥)، والبيهقي ٢/ ٢٩١. انظر: «الإلمام» (٤٥٢)، و «المحرر» (٤٣٦).
Terjemah: Shahih. Dikeluarkan oleh: Ahmad 3/109, Ad-Darimi (1395), Al-Bukhari 1/113 (415), Muslim 2/76 – 77 (552) (55), Abu Dawud (474), At-Tirmidzi (572), An-Nasa'i 2/50, Abu Ya'la (2850), Ibnu Khuzaimah (1309) dengan tahqiq saya, Ibnu Hibban (1635), dan Al-Baihaki 2/291. Lihat: «Al-Ilmam» (452), dan «Al-Muharrar» (436).

٢٦٣ – وَعَنْهُ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «لَا تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَتَبَاهَى النَّاسُ فِي الْمَسَاجِدِ» أَخْرَجَهُ الْخَمْسَةُ إِلَّا التِّرْمِذِيَّ، وَصَحَّحَهُ ابْنُ خُزَيْمَةَ (١).

٢٦٣ – Dari beliau (Anas) ﵁, ia berkata: Rasulullah ﷺ bersabda: "Kiamat tidak akan terjadi sampai manusia saling membanggakan (keindahan) masjid-masjid." Dikeluarkan oleh Imam yang Lima kecuali at-Tirmidzi, dan dishahihkan oleh Ibn Khuzaimah (١).

[١] صحيح. أخرجه: أحمد ٣/ ١٣٤، والدارمي (١٤٠٨)، وأبو داود (٤٤٩)، وابن ماجه (٧٣٩)، والبزار (٦٧٧٨)، والنسائي ٢/ ٣٢، وأبو يعلى (٢٧٩٨)، وابن خزيمة (١٣٢٣) بتحقيقي، وابن حبان (١٦١٤)، والطبراني في «الكبير» (٧٥٢)، والبيهقي ٢/ ٤٣٩، والبغوي (٤٦٤)، والضياء المقدسي في «المختارة» (٢٢٣٥). انظر: «الإلمام» (٤٥٣)، و «المحرر» (٤٣٨).
Terjemah: Shahih. Dikeluarkan oleh: Ahmad 3/ 134, ad-Darimi (1408), Abu Dawud (449), Ibn Majah (739), al-Bazzar (6778), an-Nasa'i 2/ 32, Abu Ya'la (2798), Ibn Khuzaimah (1323) dengan tahqiq saya, Ibn Hibban (1614), at-Thabrani dalam «al-Kabir» (752), al-Baihaqi 2/ 439, al-Baghawi (464), dan adh-Dhiya' al-Maqdisi dalam «al-Mukhtarah» (2235). Lihat: «al-Ilmam» (453), dan «al-Muharrar» (438).

٢٦٤ – وَعَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ﵄ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «مَا أُمِرْتُ بِتَشْيِيدِ الْمَسَاجِدِ» أَخْرَجَهُ أَبُو دَاوُدَ، وَصَحَّحَهُ ابْنُ حِبَّانَ (١).

264 – Dari Ibnu Abbas ﵄, beliau berkata: Rasulullah ﷺ bersabda: "Aku tidak diperintahkan untuk menjulang tinggalkan (memegahkan) masjid-masjid." Diriwayatkan oleh Abu Dawud, dan dishahihkan oleh Ibnu Hibban (1).

[١] صحيح. أخرجه: عبد الرزاق (٥١٢٧)، وأبو داود (٤٤٨)، وأبو يعلى (٢٤٥٤)، وابن حبان (١٦١٥)، والطبراني في «الكبير» (١٣٠٠٠)، والبيهقي ٢/ ٢٣٨ – ٢٣٩، والبغوي (٤٦٣). انظر: «المحرر» (٤٣٩).
Terjemah: Shahih. Dikeluarkan oleh: Abdurrazzaq (5127), Abu Dawud (448), Abu Ya'la (2454), Ibnu Hibban (1615), At-Thabrani dalam «Al-Kabir» (13000), Al-Baihaki 2/238-239, dan Al-Baghawi (463). Lihat: «Al-Muharrar» (439).

٢٦٥ – وَعَنْ أَنَسٍ ﵁ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «عُرِضَتْ عَلَيَّ أُجُورُ أُمَّتِي، حَتَّى الْقَذَاةُ يُخْرِجُهَا الرَّجُلُ مِنَ الْمَسْجِدِ» رَوَاهُ أَبُو دَاوُدَ، وَالتِّرْمِذِيُّ وَاسْتَغْرَبَهُ، وَصَحَّحَهُ ابْنُ خُزَيْمَةَ (١).

265 – Dan dari Anas ﵁, ia berkata: Rasulullah ﷺ bersabda: «Ditampakkan kepadaku pahala-pahala umatku, hingga kotoran kecil yang dikeluarkan oleh seseorang dari masjid.» Diriwayatkan oleh Abu Dawud dan At-Tirmidzi, dan At-Tirmidzi menganggapnya gharib, serta dishahihkan oleh Ibn Khuzaimah (1).

[١] ضعيف؛ لا يعرف للمطلب بن عبد الله بن حنطب سماع من أحدٍ من أصحاب النبي ﷺ نص على ذلك علي بن المديني، والدارمي، والبخاري، والترمذي. أخرجه: عبد الرزاق (٥٩٧٧)، وأبو داود (٤٦١)، والترمذي (٢٩١٦)، وأبو يعلى (٤٢٦٥)، وابن خزيمة (١٢٩٧) بتحقيقي، والبيهقي ٢/ ٤٤٠، وابن عبد البر في «التمهيد» ١٤/ ١٣٥ – ١٣٦، والخطيب في «الجامع» ١/ ١٠٩، والبغوي (٤٧٩). تنبيه: عند عبد الرزاق: عن رجل، عن أنس مبهم، وهو مطلب نفسه. وأخرجه: الطبراني في «الأوسط» (٦٤٨٩)، والخطيب في «الجامع» ١/ ١٠٩ من طريق ابن جريج، عن الزهري، عن أنس بن مالك، به. أُبدل الزهري بالمطلب, ولا يساوي شيئاً، فأين أصحاب الزهري من حديثه؟ انظر: «المحرر» (٤٤٢).
Terjemah: Dha'if; tidak diketahui pendengaran (sima') Al-Muththalib bin 'Abdillah bin Hanthab dari seorang pun sahabat Nabi ﷺ, sebagaimana ditegaskan oleh 'Ali bin Al-Madini, Ad-Darimi, Al-Bukhari, dan At-Tirmidzi. Dikeluarkan oleh: 'Abdurrazzaq (5977), Abu Dawud (461), At-Tirmidzi (2916), Abu Ya'la (4265), Ibn Khuzaimah (1297) dengan tahqiqku, Al-Baihaqi (2/440), Ibn 'Abdil Barr dalam «At-Tamhid» (14/135-136), Al-Khatib dalam «Al-Jami'» (1/109), dan Al-Baghawi (479). Peringatan: Menurut 'Abdurrazzaq: dari seorang laki-laki, dari Anas secara mubham (samar), dan ia adalah Al-Muththalib itu sendiri. Dan dikeluarkan oleh: At-Thabrani dalam «Al-Ausath» (6489), dan Al-Khatib dalam «Al-Jami'» (1/109) dari jalur Ibn Juraij, dari Az-Zuhri, dari Anas bin Malik padanya. Az-Zuhri digantikan oleh Al-Muththalib dan riwayat ini tidak bernilai sama sekali, karena di manakah murid-murid Az-Zuhri dari haditsnya? Lihat: «Al-Muharrar» (442).

٢٦٦ – وَعَنْ أَبِي قَتَادَةَ ﵁ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «إِذَا دَخَلَ أَحَدُكُمْ الْمَسْجِدَ فَلَا يَجْلِسْ حَتَّى يُصَلِّيَ رَكْعَتَيْنِ» مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ (١).

266 – Dari Abu Qatadah ﵁ ia berkata: Rasulullah ﷺ bersabda: "Apabila salah seorang di antara kalian masuk masjid, maka janganlah ia duduk sampai ia shalat dua rakaat." Muttafaq 'alaih (1).

[١] صحيح. أخرجه: عبد الرزاق (١٦٧٣)، وأحمد ٥/ ٢٩٥، والدارمي (١٩٩٣)، والبخاري ١/ ١٢٠ (٤٤٤)، ومسلم ٢/ ١٥٥ (٧١٤) (٦٩)، وأبو داود (٤٦٧)، وابن ماجه (١٠١٣)، والترمذي (٣١٦)، والنسائي ٢/ ٥٣، وابن خزيمة (١٨٢٥) بتحقيقي، وابن حبان (٢٤٩٥)، والبيهقي ٣/ ٥٣، والبغوي (٤٨٠). انظر: «الإلمام» (٤٥٤)، و «المحرر» (٤٤١).
Terjemah: Shahih. Dikeluarkan oleh: 'Abdurrazzaq (1673), Ahmad 5/295, Ad-Darimi (1993), Al-Bukhari 1/120 (444), Muslim 2/155 (714) (69), Abu Dawud (467), Ibn Majah (1013), At-Tirmidzi (316), An-Nasa'i 2/53, Ibn Khuzaimah (1825) dengan tahqiq saya, Ibn Hibban (2495), Al-Baihaqi 3/53, dan Al-Baghawi (480). Lihat: «Al-Ilmam» (454), dan «Al-Muharrar» (441).